Online User مدلسازی مسائل چند هدفه - مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی - تحقیق در عملیات - مدیریت تولید - ...

مدلسازی مسائل چند هدفه
نویسنده : محسن رحیمی - ساعت ٧:٢٢ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٥/٢۱
 

مسائلی را که تاکنون مورد بررسی قرار دادیم تنها دارای یک هدف بودند. امروزه، داشتن تنها یک هدف و برنامه ریزی برای دستیابی آن برای بقای سازمان در یک محیط پویا که همواره در حال تغییر است کافی نیست و بسیاری از شرکت ها و سازمان ها دارای چندین هدف هستند که گاهی این اهداف در مقابل هم قرار می گیرند. معمولاً شناخت صریح و روشن از کلیه اهداف یک سازمان بسیار مشکل است و مدیران شرکت ها اغلب چندین هدف را که برخی از آنها با یکدیگر در تقابل هستند را دنبال می کنند. یک شرکت تولیدی را در نظر بگیرید که اهداف مدیران شرکت عبارت است از کسب سود بیشتر، گسترش سازمان، افزایش تولیدات و نیروی انسانی، ایجاد امنیت شغلی برای پرسنل و ساختن وجهه مناسب از شرکت در جامعه. در اینجا ایجاد وجهه اجتماعی مناسب به معنای پرداخت پول و ارسال کمک های مالی در برنامه ها و مراسم مختلف اجتماعی است که با هدف بدست آوردن سود بیشتر مغایرت دارد.

مثال : مسئله برنامه ریزی تولید

واحد تولید یک شرکت بزرگ سفارشی مبنی بر ساخت و تحویل 300 واحد کالا در مدت یک هفته دریافت کرده است. این شرکت دارای دو خط تولید است که به طور معمول هر کدام 25 ساعت در طول یک هفته مشغول به کار هستند. خط تولید A در هر ساعت 5 واحد کالا تولید می کند و خط تولید B نیز در هر ساعت 4 واحد کالا را تحویل می نماید. هزینه استفاده از خط A ساعتی 40 دلار و هزینه استفاده از خط B ساعتی 44 دلار است. زمان اضافه کاری نیز وجود دارد، به طوریکه خط A می تواند 30 ساعت علاوه بر زمان معمول کاری به تولید ادامه دهد که در این صورت هزینه های استفاده از خط A در اضافه کاری ساعتی 50 دلار خواهد شد. خط B نیز 30 ساعت اضافه می تواند کار کند که هزینه های آن ساعتی 48 دلار خواهد بود. شرکت می خواهد برنامه تولیدی را به گونه ای بنویسد که (1) هزینه های تولید حداقل گردد و همچنین (2) ساعات معمولی کار نیروی انسانی خود را حداکثر نماید. جدول اطلاعات مسئله به شکل زیر است:

جدول 1. اطلاعات مسئله برنامه ریزی تولید

زمان 

واحد در ساعت 

کل ساعات 

هزینه هر واحد 

خط A

خط B

خط A

خط B

خط A

خط B

معمولی 

25 

25 

11 

اضافه کار 

30 

30 

10 

12 

 

مرحله اول: تعریف متغیرها

تعداد واحدهای تولید شده در خط A در ساعت معمولی کار =xAR

تعداد واحدهای تولید شده در خط B در ساعت معمولی کار =xBR

تعداد واحدهای تولید شده در خط A در ساعت اضافه کاری =xAO

تعداد واحدهای تولید شده در خط B در ساعت اضافه کاری =xBO

مرحله دوم: تعیین توابع هدف

تابع هدف اول: حداقل نمودن هزینه کل

تابع هدف دوم: حداکثر نمودن استفاده از ساعات معمولی نیروی کار

مرحله سوم: تعیین محدودیت ها

محدودیت تولید:

محدودیت ساعات معمولی کار:

محدودیت ساعات اضافه کاری:

محدودیت های غیر منفی:

بنابراین این مدل که دارای دو هدف می باشد به صورت زیر خواهد بود:

 مطلب مرتبط بعدی: مدلسازی برنامه ریزی آرمانی

مطلب مرتبط قبلی: مثالی برای مدلسازی عدد صحیح (مسئله بودجه بندی سرمایه ای)