Online User عوامل فیزیکی موثر در محیط کار: تشعشعات (قسمت دوم) - مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی - تحقیق در عملیات - مدیریت تولید - ...

عوامل فیزیکی موثر در محیط کار: تشعشعات (قسمت دوم)
نویسنده : محسن رحیمی - ساعت ٧:٤۳ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٥/٢۱
 

انواع مواد رادیو اکتیو : همه ساله در محیط زیست انسان مقداری رادیو اکتیو بطور طبیعی در اثر تشعشعات کیهانی و دیگر منابع طبیعی بوجود می آید که میزان اثرات سوء آنها در مقایسه با مواد رادیواکتیو ناشی از فعالیتهای انسانی ناچیز است . رادیو اکتیو به چهار طریق مهم استفاده می شود :

1-تحقیقات و صنعت : از کاربردهای صنعتی خاصیت رادیواکتیویته می توان از نوترون گرافی جهت تشخیص عیب و نقص قطعات بزرگ فلزی مثل بال هواپیما ، موتورها عظیم ،حجم سر سیلندرها،... و استفاده از رادیوایزوتوپها در کارخانجات تولید ماشین آلات صنعتی جهت تعیین فرسودگی و سایش قطعات فلزی مانند سیلندرها ، رینگها ، پیستونها ، محورها ،... و تعیین عمر نسبی مفید آنها نام برد . بعلاو استفاده از ایزوتوپهای رادیواکتیو در تعیین حجم منابع آبهای زیر زمینی یا تعیین حجم معادن نفت و غیره  امروزه بسیار متداول است . در ضمن تولید  انرژی اتمی و جایگزین کردن آن بجای انرژیهای فسیلی روز بروز بیشتر می شود .

2-استفاده از مواد  رادیواکتیو در بخش کشاورزی و در بهبود کیفیت و کمیت محصولات کشاورزی سالهاست که مورد توجه کارشناسان می باشد. عقیم سازی حشرات زیان آور و جلوگیری از جوانه زدن محصولاتی چون سیب زمینی و پیاز به منظور امکان انبار کردن طولانی آنها  نمونه هائی از کاربرد رادیواکتیویته در فعالیتهای کشاورزی می باشند .

3-در پزشکی نیز از پرتوهای نافذ صادره از موارد پرتوزا جهت از بین بردن سلولهای مزاحم در اندامها و در درون مغز و معالجه سرطانها و تومورهای مغزی و غیره استفاده زیادی می شود . در رادیوگرافی نیز از این پرتوها استفاده می گردد . امروزه طلای اکتیو ، ید اکتیو و آهن اکتیو در معالجه بیماران مورد استفاده پزشکان قرار می گیرد . بعلاوه در بسته بندیهای وسائل داروئی برای ضد عفونی کردن وسترون کردن سرنگهای یکبار مصرف از پرتو گاما استفاده می شود .

4-واحد های پرتوهای یونساز : قبل از پرداختن به واحدهای رادیواکتیویته لازمست که موضوع نیمه عمر اجسام رادیو اکتیو را توضیح دهیم . هر عنصر رادیواکتیو از تعداد بیشماری اتم تشکیل شده است . انرژی اضافی موجود در هسته این اتمها بتدریج بصورت پرتوهای یونساز از آنها خارج گشته و این عمل آنقدر ادامه می یابد تا عنصر بحالت پایدار در آید . هر عنصر رادیواکتیو با کمیتی بنام نیمه عمر مشخص می شود و آن مدت زمانیست که در ضمن آن تعداد اتمهای یک عنصر رادیو اکتیو به نصف می رسند .

مدت زمان دیگری بنام نیمه عمر بیولوژیکی وجود  دارد که این عبارت است از مدت زمانی که تعداد اتمهای رادیو اکتیو موجود در بدن انسان به نصف کاهش می یابند . مثلا کربن 14 که نیمه عمری برابر با 5730 سال دارد، در بدن انسان و در اثر سوخت ساز مواد قندی ، چربی ، پروتئین و غیره پس از 35 روز به نصف تقلیل می یابد . بنابراین می توان گفت که نیمه عمر بیولوژیکی کربن رادیواکتیو 35 روز است ، یعنی پس از این مدت نیمی از اتمهای رادیواکتیو وارد شده در بدن دیگر وجود ندارد .

از نیمه عمر اجسام رادیواکتیو در باستانشناسی برای تعیین قدمت وسائل ، عمارات ، اجساد ... قدیمی استفاده می شود و کاربردهای زیاد دیگری نیز دارد.

مطلب مرتبط بعدی: عوامل موثر در محیط کار: تشعشعات (قسمت سوم)

مطلب مرتبط قبلی: عوامل فیزیکی موثر در محیط کار: تشعشعات (قسمت اول)