Online User ماهیت تحقیق در عملیات - مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی - تحقیق در عملیات - مدیریت تولید - ...

ماهیت تحقیق در عملیات
نویسنده : محسن رحیمی - ساعت ٢:۱٧ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٤/٤
 

همانطور که از نام تحقیق در عملیات بر می آید، اساس این علم تحقیق و پژوهش در چگونگی عملیات ها است. در نتیجه تحقیق در عملیات روی مسائلی کار می کند که به هدایت و هماهنگی عملیات های گوناگون در سازمان (برای مثال فعالیت های تولید) مربوط می شوند. در حقیقت OR به طور گسترده در زمینه های مختلف سازمانی مانند تولید، حمل و نقل، مونتاژ، ارتباطات، برنامه ریزی های مالی، ایمنی و بهداشت کار، امور نظامی و خدمات عمومی و ... به کار گرفته شده است. بنابراین گستره کاربرد آن به طور غیر مقابل تصوری بسیار زیاد است.


عبارت «تحقیق» که بخشی از نام علم تحقیق در عملیات است بیان می کند که این علم همانند بسیاری از زمینه های علمی دیگر از اصول و روش های تحقیق و پژوهش جهت حل مسئله استفاده می کند. پس لازم به ذکر است که کلیه روش های بررسی مسائل مدیریتی در این علم، روش هایی کاملاً علمی و ثابت شده هستند. در حقیقت به همین خاطر است که گاهی از عبارت علم مدیریت به جای تحقیق در عملیات استفاده می شود. فرایند تحقیق در ابتدا با مشاهده دقیق و دسته بندی داده های جمع آوری شده از مسئله آغاز می شود. مرحله بعدی ساخت یک مدل علمی است که اغلب مدلی ریاضی می باشد و گویای خلاصه ای از مشخصات و ویژگی های مهم مسئله است. سپس فرض می شود مدل به گونه ای ساخته شده است که به اندازه کافی نمایشی دقیق از مشخصه های ضروری مسئله را ارئه می دهد به طوریکه نتایج و پاسخ های بدست آمده از آن در مسئله واقعی نیز درست و قابل استفاده است. حال آزمایش هایی جهت ارزیابی این فرضیه اجرا می شوند و در صورتی که لازم باشد مدل تصحیح می شود و سرانجام فرضیه اثبات می شود. این مرحله را اصطلاحاً اعتبارسنجی مدل[1] می نامند. بنابراین تحقیق در عملیات از روش های علمی خلاقانه برای تحقیق در ویژگی های عملیات های مختلف استفاده می کنند. با این حال تحقیق در عملیات چیزی فراتر از اینهاست. OR با مدیریت عملی تجربی سازمان ارتباطی تنگاتنگ دارد و تصمیم گیرندگان برای موفق بودن باید از OR و پاسخ های مناسب آن بهره ببرند.

مشخصه دیگر OR نگرش وسیع آن است. همانطور که در بخش قبل اشاره کردیم OR دارای نگرشی سازمانی است و تلاش می کند تا تعارض های پیش آمده بین اجزاء و قسمت های مختلف سازمان را به صورتی که بیشترین سود را به سازمان برساند حل کند. این نکته به این معنی نیست که مطالعه هر مسئله باید شامل بررسی دقیق و واضحی از کلیه جنبه های سازمان باشد بلکه هدف باید جستجوی راه حلی سازگار با کلیت سازمان باشد.

مشخصه دیگری که برای OR می توان بیان کرد این است که OR همیشه تلاش می کند بهترین جواب (که به آن پاسخ بهینه[2] می گویند) را برای مسئله تحت بررسی خود ارائه دهد. در این علم هدف تنها بهبود وضع موجود نیست بلکه تعیین بهترین تصمیم های ممکن است. اگر چه در مسائل مختلف معنا و تفسیر بهینه بودن پاسخ ها متفاوت است با این حال جستجوی بهینگی از مهمترین موضوعات در علم OR است.

شناخت همه این مشخصات این نکته را بین می کند که هیچ کس به تنهایی نباید انتظار داشته باشد در همه موضوعات و زمینه های OR متخصص و دانشمند باشد. مسلماً گروهی از افراد با مهارت های مختلف می توانند به عنوان تیم موثر OR، مسائل مختلف آن را حل نمایند. بنابراین هرگاه لازم است جهت حل یک مسئله بزرگ از علم OR استفاده شود حتماً باید رویکردی تیمی و گروهی برای رسیدن به پاسخ های بهتر مورد استفاده قرار گیرد. یک تیم OR مطلوب مجموعه ای است از افراد متخصص و با سطح دانش بالا در زمینه های ریاضی، آمار و احتمالات، اقتصاد، مدیریت بازرگانی، کامپیوتر، مهندسی عمومی، فیزیک، علوم رفتاری و نظری و آشنا به تکنیک های OR. این تیم همچنین باید تجربه لازم و مهارت های مناسب با موضوع مسئله را نیز دارا باشد تا بتواند از جهات مختلف سازمان را در مسئله در نظر بگیرد.



[1] Model Validation

[2] Optimal Solution

 

پست مرتبط بعدی: اثرات تحقیق در عملیات

پست مرتبط قبلی: منشا تحقیق در عملیات