Online User ایمن سازی محیط کار و حذف شرایط مغایر با اصول ایمنی - مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی - تحقیق در عملیات - مدیریت تولید - ...

ایمن سازی محیط کار و حذف شرایط مغایر با اصول ایمنی
نویسنده : محسن رحیمی - ساعت ٩:٢۱ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/۱۱/٢٥
 

از آنجائیکه اصولاً هیچ کاری نباید موجد خطر باشد، بنابراین اولین مسئله این است که خطرها باید برطرف گردند. اما میدانیم که امروزه در خیلی از صنایع، معادن و ... مدرن کار خطر آفرین می‌باشد و از آنجا که نمی‌توان آن‌را دور کرد باید خود را در مقابل آن محافظت کرد. بنابراین دومین اصل این است که خطرهای کاری غیر قابل اجتناب...

جهت مطالعه متن کامل مقاله روی "ادامه مطلب" کلیک کنید.

(950 کلمه)

مطلب مرتبط بعدی: 16 نکته برای ایمن سازی محیط کار و عملیات تولید  

مطلب مرتبط قبلی:شاخص های ارزیابی کمی حوادث


به منظور ایمن سازی محیط و حذف شرایط مغایر با اصول ایمنی و در نتیجه پیشگیری از حوادث بایستی حتماً سوال‌های زیر را در محیط‌های کاری از خود پرسید.

1-چه نوع سوانحی می‌توانند به وجود آیند؟

2-چگونه سوانح به این شکل اتفاق می‌افتد؟

3-چگونه می‌توان از وقوع آن‌ها جلوگیری به عمل آورد؟

از آنجائیکه اصولاً هیچ کاری نباید موجد خطر باشد، بنابراین اولین مسئله این است که خطرها باید برطرف گردند. اما میدانیم که امروزه در خیلی از صنایع، معادن و ... مدرن کار خطر آفرین می‌باشد و از آنجا که نمی‌توان آن‌را دور کرد باید خود را در مقابل آن محافظت کرد. بنابراین دومین اصل این است که خطرهای کاری غیر قابل اجتناب باید مهار شوند. اگر مهار کردن خطرات به صورت مطلوب امکان پذیر نباشد، اصل سوم به ما می‌گوید که در مقابل خطرهای کاری غیر قابل مهار بایستی خود را حفاظت کنیم.

با توجه به سه اصل فوق وظیفه مهندسین حفاظتی، طراحان روش‌ها ومهندسین تولید، ... در طراحی کار کاملاً روشن است. تمام ماشین آلات خطرناک (چرخ دنده‌ها، اره‌ها، مته‌ها، ... ) باید حفاظ داشته باشند، تمام لبه‌های تیز باید در محیط کار حذف شوند، تمام افراد بایستی در مقابل خطرات کاری (تشعشعات، پرتاب جرقه و خرده فلز، آلودگی، ...) حفاظت شوند. فرآیند انجام کار باید بدون خطر و با سرعت مناسب انجام پذیرد. فرصت‌های استراحت به اندازه کافی باشند و طراحی محل‌های کاری با در نظر گرفتن تمام شرایط محیطی (نور، سر و صدا، ...) به طرز مطلوبی انجام پذیرد. یکی دیگر از راه‌های ایمن سازی کار و جلوگیری از حوادث تحلیل سوانح گذشته و یافتن کانون‌های خطر و محل‌هایی است که سوانح و بیماری‌های شغلی را به وجود می‌آورند. این پیشامدها هم می‌توانند به محیط کار ربط داشته باشند، هم به ماهیت وظائف و فرآیند انجام عملیات کاری، هم به خود اپراتورها، هم به ماشین آلات و ابزار، ... بنابراین ایمن سازی محیط کار بدون باز طراحی وظائف، بدون سالم سازی ابزار و ماشین آلات بدون آموزش دهی به افراد، بدون سالم سازی فرآیند انجام عملیات گازی و بالاخره بدون مطلوب کردن شرایط محیطی امکان پذیر نیست.

در مطالب قبل موارد تأثیرات خطرناک، مضر و ناسالم بعضی از عوامل محیطی بر روی انسان را مطالعه کردیم. همچنین طراحی کار و محل کار را از دیدگاه حفاظتی بهداشتی و ارگونومی مورد توجه خود قرار دادیم. همچنان که گفته شد خیلی از حوادث قابل اجتناب هستند که به علت رفتارهای مغایر با اصول ایمنی کارکنان به وقوع می‌پیوندند. با اجتناب از بروز چنین رفتارهایی، اگر سایر عوامل به طرز مطلوبی مهیا باشند حوادث کاری را می‌توان تا حد صفر کاهش داد. در زیر به برخی از این رفتارها می‌پردازیم :

1-برخورد مغایر با اصول ایمنی با مواد و وسایل کار

  • کار کردن با سرعت زیاد به منظور بالا بردن ضریب عملکرد
  • عدم استفاده از وسایل و تجهیزات ایمنی (کلاه، عینک، گوش بند و ...)
  • استفاده از ابزارهای نامناسب و خطر آفرین
  • استقرار خطرناک مواد و تماس با آن‌ها
  • برخورد نامناسب و بدون حفاظ با مواد خطرناک
  • دارا نبودن مهارت‌های لازم برای کار کردن با ابزار و ماشین آلات (کمبود آموزش فنی)

2-سبک عمل مغایر با اصول ایمنی

  • عمل کردن به صورت غیر مجاز و رعایت نکردن دستورالعمل‌های ایمنی
  • توقف در محل‌های کاری خطرناک (مثلاً در زیر جرثقیل مغناطیسی)
  • قرار دادن نامناسب بدن در حین کار
  • مزاحم همکاران شدن، حواس همکاران را پرت کردن، عصبانی کردن همکاران
  • عدم رعایت زمان‌های استراحت
  • دقت نکردن در انجام وظائف خطر آفرین (مثلاً رانندگی)
  • کوتاهی و اهمال در استفاده از وسایل کار (مثلاً با دست کار کردن)
  • کار کردن تحت فشارهای عصبی، خستگی، حواس پرتی، ...
  • گزارش ندادن خطرات مشاهده شده
  • وانمود کردن محل‌های خطرناک به محل‌های امن
  • اهمیت ندادن به نظم و نظافت
  • استفاده نکردن از وسایل حفاظت فردی
  • نداشتن آموزش و آمادگی‌های لازم برای مواجه شدن با حوادث (کمبود آموزش حفاظتی)

چنانچه گفته شد اساسی‌ترین روش برای ایمن سازی محل کار آموزش دهی به افراد برای اجرا صحیح دستورالعمل‌های حفاظتی و مقابله سریع و مناسب با سوانح در هنگام بروزشان می‌باشد. با وضع یک سیستم صحیح کار گزینی و کار آموزی، مدیریت می‌تواند به بهترین وجهی با حوادث احتمالی مبارزه کند و تا حد امکان از وقوعشان جلوگیری نماید. همان طوری که گفتیم انتخاب صحیح افراد برای شغل‌هایی که با وضعیت روحی و جسمیشان هماهنگ باشد یکی از اصول مهم ایمن سازی محیط کار می‌باشد. آموزش‌های فنی – حرفه‌ای و حفاظتی که بعداً به این افراد داده می‌شود تکمیل کننده انتخاب و گزینش اولیه است.

اما برای ایمن سازی محل کار توجه به عامل انسانی به تنهایی کافی نیست، زیرا اگر سیستم کار را یک سیستم اجتماعی – فنی در نظر بگیریم، عامل انسانی در رابطه با تنگاتنگ با عامل فنی کار، یعنی تکنولوژی، ماشین آلات، مواد، فرایند تولید، قرار داشته و از آن تأثیر پذیرفته و بر آن تأثیر می‌گذارد. یک خط تولید بد طراحی شده نه تنها خود خطر آفرین است، بلکه به خاطر تأثیرات نامطلوبش بر روی انسان‌های درگیر در تولید، از طریق افزایش خستگی‌های کاری و استرس‌های شدید، عامل انسانی را پذیرای خطرات بیشماری می‌کند. بنابراین لازم است که برای ایمن سازی محل‌های کاری تمام عوامل فنی را نیز در نظر بگیریم. در مطلب مرتبط بعدی، ایمن سازی و حفاظت در ماشین آلات را از نظر می‌گذرانیم.

مطلب مرتبط بعدی: 16 نکته برای ایمن سازی محیط کار و عملیات تولید  

مطلب مرتبط قبلی:شاخص های ارزیابی کمی حوادث