Online User مکانیابی کارخانه برای شرکت های تازه تاسیس - مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی Industrial Management

مدیریت صنعتی - تحقیق در عملیات - مدیریت تولید - ...

مکانیابی کارخانه برای شرکت های تازه تاسیس
نویسنده : محسن رحیمی - ساعت ۱۱:۱٦ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٤/٢۸
 

صرفه جویی در هزینه ها همیشه عنصری مهم در انتخاب محل کارخانه برای اولین بار بوده است با این حال باید هزینه های ناشی از انتخاب نادرست را نیز در نظر گرفت. در ادامه عواملی که باید هنگام انتخاب محل کارخانه برای بار اول در نظر گرفته شوند ارائه شده است:

شناسایی منطقه: برآورده شدن اهداف سازمانی و استراتژی های بند مدت شرکت به شاخص های مربوط به منطقه مانند بازارهای جاری در منطقه، فناوری های در دسترس، فضای تجاری حاکم بر منطقه، منابع دردسترس در آن منطقه، قوانین دولتی و محلی، فضای اجتماعی و موقعیت جغرافیایی و آب و هوایی منطقه بستگی دارد. بنابراین باید برای انتخاب اولین محل استقرار کارخانه همه این عوامل در مناطق مورد نظر ارزیابی گردند.

انتخاب یک ناحیه در منطقه مورد نظر: پس از آنکه منطقه مناسب تعیین شد مرحله بعدی انتخاب بهترین ناحیه از بین نواحی موجود در منطقه است. انتخاب ناحیه کمتر بر استراتژی های بند مدت سازمان تاثیر گذار است. ارزیابی نواحی مختلف از لحاظ هزینه های محسوس و نا محسوس مرتبط با آنها، مسئله مکانیابی کارخانه و تجهیزات عملیاتی را حل خواهد نمود. مسئله یافتن یک ناحیه در منطقه مورد نظر را میتوان به کمک یک مدل غیرتعاملی هزینه محور با نام تحلیل ابعادی حل نمود.

تحلیل ابعادی: اگر همه هزینه ها محسوس، کمی و قابل محاسبه باشند، مقایسه و انتخاب ناحیه بسیار آسان است و ناحیهای که کمترین هزینه را در پی داشته باشد انتخاب می شود. بیشتر هزینه های نامحسوس به جای عبارات مطلق با عبارات نسبی بیان می شوند. این عبارات نسبی که بیانگر مزایا و معایب نواحی مختلف هستند را می توان به سادگی مقایسه نمود. اما از آنجا که برای انتخاب بهترین ناحیه باید هم هزینه های محسوس و هم هزینه های نامحسوس مورد نظر قرار گیرند بهتر است از تحلیل ابعادی استفاده گردد.

در تحلیل ابعادی نسبت هزینه ها برای هر مرکز هزینه مجزا (موضوعی که هزینه مربوط به آن است) برای مقایسه دو ناحیه محاسبه می شوند. برای هر یک از این نسبت ها وزن در نظر گرفته می شود که به صورت توان این نسبت ها ظاهر می شود. سپس با ضرب این نسبت های وزن دار رابطه ای جامع از همه نسبت ها برای دو ناحیه ای که قصد مقایسه آنها را داریم بدست می آید.

CZM, …, C2M, C1M را هزینه های مختلف مربوط به Z مرکز هزینه ناحیه M و CZN, …, C2N, C1N را هزینه های مختلف مربوط به Z مرکز هزینه ناحیه N در نظر بگیرید. با فرض اینکه Wz,…,W2,W1 وزن های مربوط به این هزینه ها باشند ارزیابی نسبی از مقایسه M و N را با محاسبه عبارت زیر می توان انجام داد:

اگر این عبارت بزرگتر از یک گردد ناحیهN دارای هزینه های کمتری نسبت به ناحیه M است و بالعکس.

هنگامی که برای اولین بار سازمانی قصد تاسیس کارخانه داشته باشد، انتخاب محل کارخانه تاثیر بسزایی بر فاکتورهایی مانند الگوهای مالی، استخدامی و روش های توزیع دارد. در صورت انتخاب نادرست محل استقرار کارخانه، تغییر محل کارخانه در بلند مدت ممکن است سودآور باشد ولی این تغییر باعث توقف تولید و همچنین هزینه های ناشی از انتقال تجهیزات و نصب و راه اندازی دوباره آنها می گردد. به علاوه این امر ممکن است زحمات و مشکلات جدیدی را برای روند طبیعی پیشین کارخانه ایجاد نماید که قبل از تغییر محل قابل شناسایی نباشند. بنابراین، در زمان ورود به هر صنعتی، باید مطالعه و بررسی های جامع و دقیق برای انتخاب چند ناحیه استقرار صورت گیرد و پس از تحلیل های تکمیلی بهترین ناحیه برای استقرار انتخاب گردد. حتی محل های قرارگیری انبارها، مراکز توزیع، عمده فروشی ها، تجهیزات و تاسیسات و ... نیز تاثیر مستقیمی بر عملکرد عملیاتی سازمان دارند.

شرکت ها و سازمان ها در طول مدت عملیات خود اغلب زمانی به یافتن یک محل جدید نیازمندند که بخواهند ظرفیت خود را افزایش دهند. هنگامی که تقاضا برای محصول شرکتی افزایش یابد سوالات زیر ممکن است پیش آید:

آیا می توان ظرفیت تجهیزات موجود را افزایش داد؟

آیا باید به دنبال محل جدید برای تجهیزات تازه بود؟

آیا باید تجهیزات جدید را تعطیل نمود و کلاً محل دیگری را تاسیس نمود؟

پست مرتبط بعدی: مکانیابی کارخانه بر اساس استراتژی های چند کارخانه ای

پست مرتبط قبلی: مقدمه ای بر مکان یابی و چیدمان کارخانه